پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامیفصلنامه علمی - پژوهشی مطالعات اخلاق کاربردی2251-7898124320160521راهکارهایی در کنترل ذهن و خواطر نفسانی با تأکید بر منابع اسلام9322145410.22081/jare.2016.21454FAعلیعسگری یزدیدانشیار دانشگاه تهران.علیقنبریانطلبهٔ سطح چهارم حوزهٔ علمیهٔ قم، دانشجوی دکتری مبانی نظری اسلام، دانشگاه تهران0000-0001-7050-849XJournal Article20140611روزانه اندیشه‌های بسیاری، اعم از آگاهانه یا ناآگاهانه از ذهن آدمی می‌گذرد و خاطرهای ناخوشایند سبب تحلیل قوا و ازبین‌رفتن سرزندگی و نشاط انسان می‌شود و انرژی قابل‌ملاحظه‌ای را از او می‌گیرد. ازاین‌رو، تصحیح و مدیریت اندیشه‌ها آرزوی دیرین انسان‌ها بوده است. همچنین، اصلاح و کنترل اندیشه‌ها برای حضورقلب‌یافتن در نماز اهمیت دارد. بحث ماهیت و حفظ خاطرها از مباحث علم‌النفس در فلسفه است که فیلسوفان گذشته، مانند ابنسینا و فارابی و فیلسوفان معاصر، همچون میرداماد و صدرالمتألهین;به آن توجه خاصی داشته‌اند. راه نفوذ شیطان در انسان نیز ازطریق همین اندیشه‌هاست؛ زیرا نفوذگاه شیطان اندیشۀ بشر است، نه بدن وی. روش انجام این تحقیق کتابخانه‌ای است و در این پژوهش بررسی و بهره‌گیری از نوشته‌های غیردینی، همچون کتاب‌های روان‌شناسی از نظر دور نمانده است. دستاوردها و یافته‌های مهم مقالۀ حاضر تبیین منشأ اندیشه‌ها و بیان راهکارهای عملی برای متعادل‌ساختن ذهن است. همچنین، بیان این راهکارها یکی از امتیازهای نوشتار حاضر است که آن را از بُعد صرفاً علمی خارج ساخته.https://akhlagh.morsalat.ir/article_21454_59b49c7280fbe4659d21002fd108a914.pdfپژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامیفصلنامه علمی - پژوهشی مطالعات اخلاق کاربردی2251-7898124320160521نگاهی به فواید و آثار فرزندآوری و فرزندپروری در آموزه‌های دینی با رویکردی اخلاقی33656397610.22081/jare.2017.44931.FAعلی احمدپناهیاستادیار پژوهشگاه حوزه و دانشگاه و دانش‌آموختۀ حوزۀ علمیۀ قم.Journal Article20150518هدف پژوهش حاضر بررسی دلایل نظری و معرفتی فرزندآوری و فرزندپروری در آموزه‌های دینی است. این پژوهش کیفی است و با روش توصیفی‌تحلیلی ضمن تبیین نگاه اسلام دربارۀ فرزندآوری و فرزندپروری، به تبیین آثار اجتماعی، اخلاقی، خانوادگی و معنوی آن نیز می‌پردازد و مباحث معرفتی را با رویکردی روان‌شناختی تحلیل می‌کند. نتیجه‌های این پژوهش نشان می‌دهد که فرزندآوری و فرزندپروری در نگاه دینی جایگاه والایی دارد و در آموزه‌های دینی نگرش مثبتی به آن‌ها وجود دارد و یکی از هدف‌های اساسی تشکیل خانواده، فرزندآوری و افزایش نسل صالح است. در بسیاری از آیات و روایات از فرزند با تعابیری زیبا یاد شده است؛ مانند مایۀ امید و خوشبختی، نور چشم، نعمت الهی، هدیۀ الهی، میوۀ دل، یاری‌کننده، علت ثواب و پاداش اخروی و رحمت و غفران الهی، باعث خیر و برکت، باعث قوّت قلب و شکفتگی. همچنین، محروم‌‌بودن و دوربودن از فرزند، باعث غم، اندوه، ناامیدی و اضطراب معرفی شده است. فرزندآوری و فرزندپروری باعث استحکام خانواده، رضایتمندی از زندگی، تأمین بهداشت روان، توسعۀ رزق، رشد اجتماعی، افزایش مهارت، شکوفایی استعدادها، کسب معنویت، رضایت الهی، تقویت روابط اجتماعی و ... می‌شود.https://akhlagh.morsalat.ir/article_63976_f8a4fe7f994f02bc643e70acb2f860a1.pdfپژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامیفصلنامه علمی - پژوهشی مطالعات اخلاق کاربردی2251-7898124320160521مراحل تربیت انسان اخلاقی با تأکید بر نقش اراده65886397810.22081/jare.2017.44952.FAطاهرهرجبیدانشجوی کارشناسی‌ارشد فلسفهٔ تعلیم‌وتربیت دانشگاه اصفهان.محمدنجفیدانشجوی کارشناسی‌ارشد فلسفهٔ تعلیم‌وتربیت دانشگاه اصفهان.محمودنیک آییناستادیار دانشکدهٔ روان‌شناسی و علوم‌تربیتی دانشگاه اصفهانJournal Article20150711انسان مختار آفریده شد و اراده ابزاری برای تحقق اختیار اوست. اختیار برای آدمی امکان گزینش یا ترک فعل را مهیا می‌کند و ارادۀ آدمی این انتخاب را محقق می‌سازد. قرارگرفتن در مسیر تربیت صحیح احتیاج به ارادۀ قوی دارد. مقالۀ حاضر با هدف شناسایی عوامل ضعف و قوت اراده و بررسی مراحل تربیت انسان اخلاقی تدوین شده است. این مقاله از نوع مقاله‌های کیفی است که به شیوۀ تحلیلی‌استنباطی، نخست با نگاهی فلسفی به تحلیل مبنایی از مراحل تحقق اراده در انسان می‌پردازد و پس از مشخص‌شدن جایگاه اراده، راهکارهایی برای تربیت انسانِ بااراده بیان می‌کند. در تحقق فعل و ارادۀ انسان، قوای مدرکه و شوقیه و عامله نقش دارند و به ترتیب می‌توان از علت‌های ضعف و قوت اراده در سه حوزه شناختی و گرایشی و رفتاری سخن گفت. در بخش شناختی علت ضعف اراده، به‌کارنگرفتن صحیح عقل در تشخیص پدیده‌ها و در مدیریت خیال است. در بخش گرایشی، لذت سبب کشش اراده به‌سمت انجام فعل است و لذت دروغین نقش بسزایی در ضعف اراده دارد و در بخش رفتاری تمرین و پیدایش عادت به ثبات اراده کمک می‌کند. درمجموع، مراحل تربیت انسان اخلاقی براساس سه بخش بیان‌شده، به ترتیب شامل مرحلۀ انسان متفکر و سپس انسان متذکر و درنهایت انسان عامل است. https://akhlagh.morsalat.ir/article_63978_57de7fd219fa1352d811055e000885f0.pdfپژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامیفصلنامه علمی - پژوهشی مطالعات اخلاق کاربردی2251-7898124320160521بررسی تطبیقی مؤلفه‌های اخلاقی نظریۀ انتقادی مکتب فرانکفورت و اندیشۀ اسلام891236398010.22081/jare.2017.44804.FAسید مهدییاراحمدیانکارشناس ارشد، ارتباطات فرهنگی.سید مهدیسلطانی رنانیپژوهشگر، دکترای علوم قرآن و حدیث.Journal Article20140702بدیهی است که علوم انسانی در زندگی نظری و عملی انسان تأثیر بسزایی دارد؛ چراکه نوع نگاه محقق به انسان و آرمان‌های اخلاقی او مسائل فراوانی از قبیل موضوع و روش و کاربرد را در علوم انسانی معین می‌کند و از سوی دیگر، رفتارها و باورها و حتی احساس‌های افراد براین‌اساس شکل می‌گیرد و تقویت می‌شود. ازاین‌رو بررسی علوم انسانی ضروری به‌نظر می‌رسد. در مقالۀ حاضر، برخی از مؤلفه‌های اخلاقی نظریهٔ انتقادی مکتب فرانکفورت از قبیل فردیت، آزادی، دین‌گرایی و خردگرایی که درحقیقت برگرفته از مبانی انسان‌شناسی اومانیستی این مکتب است، بررسی و درنهایت از نگاه دین اسلام و معارف حقۀ آن نقد خواهد شد.https://akhlagh.morsalat.ir/article_63980_f0bac790c039ce691c75c509441433f3.pdfپژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامیفصلنامه علمی - پژوهشی مطالعات اخلاق کاربردی2251-7898124320160521سعادت از منظر ارسطو و ابن‌مسکویه رازی1581236400110.22081/jare.2017.44855.FAعلیمحمدساجدیدانشیار دانشکدۀ الهیات و معارف اسلامی، عضو هیئت‌علمی دانشگاه شیرازهاجردارایی تبارکارشناسارشد فلسفه و کلام اسلامی دانشگاه شیرازJournal Article20141122پرسش دربارۀ مفهوم و مصداق سعادت ریشه در سرشت آدمی دارد. مقایسۀ اندیشه‌های دو اندیشمند صاحب‌نظر در این زمینه، یکی از یونان باستان و دیگری از حکمای اسلامی هم‌روزگار با ابنسینا، برای شناخت نوآوری متفکران اسلامی در برابر ره‌آورد یونانیان در ساحت‌های گوناگون فلسفی بسیار اهمیت دارد. این جستار کوتاه به روش تحلیلی‌تطبیقی است و پس از تأملی چند دربارۀ مبانی فلسفی و اخلاقی هریک از این متفکران، شباهت‌ها و تفاوت‌های آن‌ها را دربارۀ سعادت کاویده است. اگرچه ارسطو باتوجه کامل به مؤلفه‌های عقل و لذت و دوستی، نظریۀ فضیلت و سعادت را حول محور اعتدال تعریف می‌کند، به دلیل نگاه غیرتوحیدی‌اش به خدا و جهان و بی‌توجهی‌اش به معاد، قادر نیست مدل موفقی از مفهوم و مصداق سعادت ارائه کند. برخلاف او ابن‌مسکویه با جهان‌بینی توحیدی می‌کوشد، همین معانی را برپایۀ شناخت نفس و عقل و شرع تبیین کند. ابن‌مسکویه سعادت را به دو قسم دنیایی و آخرتی تقسیم و مصداق واقعی سعادت را قرب الهی معرفی می‌کند. هر دو متفکر بر تعریف سعادت به خیر متعالی (خیر اعلی) تأکید می‌ورزند؛ اما ازآنجاکه مبانی اندیشۀ اخلاقیِ آن‌ها با یکدیگر متفاوت است، لوازم اندیشۀ آنان نیز با یکدیگر متفاوت خواهد بود.https://akhlagh.morsalat.ir/article_64001_b5d6eed4c3a16a91d6e8102c149e0b06.pdfپژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامیفصلنامه علمی - پژوهشی مطالعات اخلاق کاربردی2251-7898124320160521«نگاهی به غایت گرایی قاعده نگر»1591776399810.22081/jare.2017.44657.FAمحمدجوادموحدیهیأت علمی داخلی پژوهشگاه قرآن و حدیث، گروه اخلاق کاربردی، قم.Journal Article20130529در اخلاق هنجاری، نظریه‌های وظیفه‌گرایانه در مقابل نظریه‌های پیامدگرایانه قرار می‌گیرند. درحالی‌که پیامدگرایی، اعمال درست را براساس غایت‌های خیر مشخص می‌کند، وظیفه‌گرایی مدعی است، غایت‌ها و وسیله‌های نیل به آن‌ها به‌خودی‌خود با عمل مرتبط‌اند و پیوندی ناگسستنی با یکدیگر دارند؛ اما دراین‌بین، ویژگی‌های مهم دیگری نیز وجود دارند که تعیین‌کنندۀ درستی و نادرستی اعمال‌اند. پیامدگرایی به دو شاخۀ پیامدگرایی عمل‌نگر و پیامدگرایی قاعده‌نگر تقسیم می‌شود و هردو در این توافق دارند که اعمال را باید براساس نتیجه‌ها و پیامدهای آن‌ها ارزیابی کرد؛ اما در اینکه معیار اصلی ارزیابی چیست، اختلاف دارند. براساس پیامدگرایی عمل‌نگر، داوری و ارزیابی شخصِ فاعل یا قضاوت خود فرد، ملاک تعیین‌کنندۀ درستی یا نادرستی عمل است؛ اما براساس پیامدگرایی قاعده‌نگر، اصول کلی تعیین می‌کنند که انجام کدام عمل، درست است. در این مقاله پیامدگرایی قاعده‌نگر و انتقادهای وارد بر آن را بررسی می‌کنیم.https://akhlagh.morsalat.ir/article_63998_da020c9e08bc8667f7b0b6cc2567da71.pdfپژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامیفصلنامه علمی - پژوهشی مطالعات اخلاق کاربردی2251-7898124320160521تحلیل کیفی جایگاه و اخلاق مادری در تفسیر نمونه.1822156502210.22081/jare.2018.49725.1161FAحوریهربانی اصفهانیکارشناسیارشد مطالعات زنان دانشکدهٔ اهل‌البیت دانشگاه اصفهان.Journal Article20180109نهاد خانواده به‌عنوان اساس بی‌‌بدیل جامعهٔ بشری حفظ، تداوم، پویایی و سلامت خود را مرهون مفهومی به نام «مادری» است. مادری از اندک مفاهیمی است که در همهٔ فرهنگ‌ها مقدس بوده و همین عامل، لزوم شناخت این مفهوم را در دین مبین اسلام دوچندان ساخته است. در این مقاله با روش تحلیل مضمون (تماتیک) و نرم‌افزار مکس کیو ای دی تن، مفهوم مادری با استناد به 45 آیه و براساس دیدگاه‌های آیتالله مکارم شیرازی در تفسیر نمونه بررسی شده است. مضمون‌های بهدستآمده در پنج بخش حاکی از این است که جایگاه مادر و فرزندآوری و تربیت فرزند، بیشترین معانی را به خود اختصاص داده‌اند و بیشترین تأکید بر نیکی به مادر و شیردهی بوده است و دعای فرزند و ناباروری و معنویت مادر، فراوانی نسبتاً کمتری داشته‌اند؟؟؟؟جایگاه مادر و فرزندآوری و تربیت فرزند، بیشترین معانی را به خود اختصاص داده‌اند و بیشترین تأکید بر نیکی به مادر و شیردهی بوده است و دعای فرزند و ناباروری و معنویت مادر، فراوانی نسبتاً کمتری داشته‌اندhttps://akhlagh.morsalat.ir/article_65022_3225375a64acebda6e7ed96604eb9c87.pdfپژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامیفصلنامه علمی - پژوهشی مطالعات اخلاق کاربردی2251-7898124320160521آسیب شناسی پدیدار شناسانه نقش اینترنت بر باورهای دینی جوانان2132416400010.22081/jare.2017.44908.FAاکبرصالحیستادیار گروه فلسفهٔ تعلیم‌تربیت، دانشکدهٔ روان‌شنانسی و علوم‌تربیتی، دانشگاه خوارزمی، تهران.مریمبرادرانکارشناسیارشد فلسفهٔ تعلیم‌وتربیت، دانشگاه خوارزمی تهران.Journal Article20150326رسانههای جدید و در رأس آن‌ها شبکه‌های اجتماعی مجازی موجب نوسازی فرایندهای اجتماعی شده و نگرشها و رفتارهای کاربران را تحت تأثیر قرار داده‌اند؛ ازاین‌رو، باید به نقش اینترنت در شکل‌گیری و یا تغییر اخلاق و باورها و نگرشهای دینی جوانان، به‌عنوان اجتماعی از کاربران توجه بیشتری کرد. پژوهش حاضر تلاش می‌کند با استفاده از روششناسی پدیدارشناختی به آسیب‌شناسی نقش اینترنت و شبکه‌های اجتماعی، مانند فیس‌بوک، لاین،<sup><sup>[1]</sup></sup> وایبر<sup><sup>[2]</sup></sup> و واتس‌آپ<sup><sup>[3]</sup></sup> در شکل‌گیری و یا تغییر اخلاق و باورهای دینی جوانان بپردازد. جامعهٔ این پژوهش شصت نفر استکه برای گردآوری اطلاعات از این افراد، روش مصاحبهٔ اکتشافی و نیمه‌ساختاریافته و همچنین نمونه‌گیری هدفمند و انتخابی به‌کار گرفته شد. برای جمع‌آوری اطلاعات، نخست مصاحبه‌ها ضبط و سپس تجزیه و تحلیل شد و نتیجه‌های پژوهش از درون داده‌ها و مصاحبه‌ها به‌دست آمد. پیامدهای منفی فضای مجازی براساس یافته‌های این پژوهش عبارت است از: رواج بی‌بندوباری و گسترش روابط نامشروع در بین جوانان در شبکه‌های اجتماعی، مانند فیس‌بوک، لاین و ...، تهدید بنیان خانواده، بلوغ زودرس در جوانان، هرزه‌نگاری، ضعف بینش دینی و سهل‌انگاری در انجام واجبات، بحران هویت در جوانان، تهاجم فرهنگی، انتشار هنجارهای غربی و دگرگونی در سبک زندگی جوانان، ترویج باورهای خرافی، ایجاد شبهات دینی، ترویج مدهای نامناسب لباس و گسترش بدحجابی.
<br clear="all" />
[1].Line
.Viber.1
.Watspp.2https://akhlagh.morsalat.ir/article_64000_7dea3aa8934bdf7663bd9fe5bba783d7.pdfپژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامیفصلنامه علمی - پژوهشی مطالعات اخلاق کاربردی2251-7898124320160521رابطۀ عوامل فرهنگی مؤثر بر اخلاق شهروندی در شهر شاهین‌شهر2412646397910.22081/jare.2017.44941.FAرامینطهماسبی زادهسازمان فرهنگی تفریحی شهرداری شاهین شهرJournal Article20150615پژوهش حاضر با هدف بررسی میزان رابطۀ عوامل مؤثر فرهنگی با اخلاق شهروندی در شهر شاهین‌شهر انجام شد. جامعۀ آماری پژوهش حاضر را تمامی شهروندان این شهر تشکیل دادند که از میان 143هزار و 308 شهروند، 71هزار و 357 نفر مرد و 71هزار و 951 نفر زن بودند. در این پژوهش حجم نمونه با استفاده از فرمول کوکران 383 محاسبه و جامعۀ نمونه با روش نمونه‌گیری تصادفی، متناسب با حجم جامعۀ آماری انتخاب شد. ابزار گردآوری اطلاعات، پرسش‌نامۀ محقق‌ساخته در چهار بُعد ارزش‌ها، هنجارها، باورهای فرهنگی و تعهدهای اخلاقی شهروندان بود که روایی ظاهری و محتوایی آن تأیید و روایی سازۀ آن توسط تحلیل عاملی انجام و پایایی ابزار برابر 96/0 برآورد شد. نتایج تحقیق نشان داد، ضریب همبستگی بین عوامل فرهنگی ( 654/0=r) با اخلاق شهروندی در شاهین‌شهر معنادار بوده است. یافته‌ها نشان داد، بین عوامل فرهنگی، یعنی ارزش‌ها و هنجارها و باورها، با اخلاق شهروندی به ترتیب ( 421/0=r) و (621/0=r) و ( 634/0=r) رابطۀ معنادار وجود دارد.<br /> https://akhlagh.morsalat.ir/article_63979_5554543a800bc98e41d757fcf0c5c486.pdfپژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامیفصلنامه علمی - پژوهشی مطالعات اخلاق کاربردی2251-7898124320160521بررسی پایبندی دانشجویان کارشناسی حسابداری به اخلاق حرفه‌ای2652926398510.22081/jare.2017.44940.FAحسینرجب دریدانشجوی کارشناسی‌ارشد حسابداری مؤسسهٔ آموزش عالی حافظ شیراز.اعظمروستا میمندیدانشگاه آزاد اسلامی، واحد زاهدشهر، گروه حسابداری، زاهدشهرJournal Article20150607اخلاق در هر حرفه‌ای لازم است و اهمیت آن در حسابداری و حسابرسی نیز انکارناشدنی است. این مقاله با هدف بررسی و تعیین سطح پایبندی به اخلاق حرفه‌ای دانشجویان کارشناسی حسابداری در زمان کنونی و تصمیم‌گیری و برنامه‌ریزی برای آینده نوشته شده است. این پژوهش از نوع توصیفی‌پیمایشی است و اطلاعات لازم در آن، ازطریق پرسش‌نامه به شیوه‌های مجازی و حضوری از دانشجویان کارشناسی حسابداری جمع‌آوری شده است. نتیجه‌های بهدستآمده از یافته‌های پژوهش، براساس میزان نمره‌های حاصل از پرسش‌نامه با استفاده از تحلیل‌های توصیفی و استنباطی و آزمون پارامتریکt تک‌متغیره بررسی و تحلیل شده است. یافته‌های حاصل از پژوهش نشان می‌دهند که سطح پایبندی به اخلاق حرفه‌ای در جامعهٔ بررسی‌شده متوسط است که این سطح از پایبندی مطلوب به‌نظر نمی‌رسد. بنابراین، برنامه‌ریزی برای نهادینه‌کردن اخلاق در جامعهٔ حرفه‌ای و توجه بیشتر به این موضوع در مجموعه‌های آموزشی و حرفه‌ای ضروری است.https://akhlagh.morsalat.ir/article_63985_eda4cfb9ae62823a37b9b7c8fe80b20b.pdf