کارکردهای اخلاقی مرگ آگاهی در زندگی معنادار، از دیدگاه علامه جعفری

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 مدرس گروه معارف دانشگاه علوم پزشکی اصفهان

2 طلبه سطح سه

10.22081/jare.2019.55141.1430

چکیده

مرگ آگاهی و حیات ازجمله دوگانه‌هایی است که همیشه برای بشر، دغدغه بوده است؛ به‌نحوی‌که در طول تاریخ، حل معمای مرگ و ارتباط آن با حیات، از بزرگ‌ترین آرزوهای انسان محسوب می‌شود. امروزه نیز با رواج پوچی و بی‌هدفی‌هایی که گریبان گیر انسان معاصر شده، پرداختن به مرگ و نقش آن در زندگی ضرورت دوچندان یافته است. نظر به اهمیت این امر، در این مقاله با روش توصیفی تحلیلی، تلاش شده است تا مرگ آگاهی و کارکرد اخلاقی آن بر حیات معنادار انسان از دیدگاه علامه جعفری، به‌عنوان متفکری که حیات معنادار دغدغه وی بوده، بررسی شود. ازنظر علامه تفسیر حیات معقول درگرو تفسیر صحیح مرگ است. مرگ آگاهی که تفسیر «انا لله و انا الیه راجعون» است، با تصعید یافتگی، کنترل اخلاقی، افزایش کیفیت زندگی دنیوی و تراکم اخلاقی آثاری چون: کوتاهی آرزوها، ساده زیستی و عمل‌گرائی همراه با پرهیزگاری در دنیا، انبساط و آرامش روحی نسبت به مرگ، در همین دنیا و برخورداری از زندگی و حیات دنیوی متعالی نسبت به دیگران را در حیات معنادار و معقول به دنبال دارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Ethical Functions of Death-Consciousness in Meaningful Life, From Allameh Jafari's Viewpoint

چکیده [English]

Death-consciousness and life are among the dualities that have always been a concern for mankind, so that throughout history, solving the mystery of death and its relation to life is one of the greatest aspirations of man. Even today, with the prevalence of absurdity and the inattentiveness of contemporary human beings, the need to deal with death and its role in life has doubled. In view of the importance of this, in this descriptive-analytical method, this article attempts to investigate the death and its moral function on the meaningful life of human being from the point of view of Allameh Jafari, as a thinker for whom the meaningful life was concerned. For Allameh, the interpretation of reasonable life depends on the correct interpretation of death. Death Consciousness, which is the interpretation of "Anna Allah and the Almighty," with sublimation, moral control, the enhancement of the quality of worldly life, and the moral compactness of works such as: shortsightedness, biodiversity, and pragmatism combined with worldly piety, expansion, and peace. Death, in this world, and the pursuit of transcendent life and life in the world, leads to a meaningful and reasonable life.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Allameh Ja'fari
  • Death Consciousness
  • life
  • Meaningful Life
  • Ethical Function
جعفری، محمدتقی (1361)، حیات معقول، (چاپ دوم)، تهران: انتشارات بنیاد انتقال به تعلیم و تربیت اسلامی.

 2. ----- (1373)، عرفان اسلامی، تهران: دانشگاه صنعتی شریف.

3. ----- (1393)، امام حسین شهید فرهنگ پیشرو انسانیت، تهران: مؤسسه تدوین و نشر آثار علامه جعفری.

5. -----(1394)، فلسفه دین، چاپ پنجم، تهران: پژوهشگاه فرهنگ و                   اندیشه اسلامی.

6.-----(1388)، ترجمه و تفسیر نهج‌البلاغه، مؤسسه تدوین و نشر آثار علامه جعفری، تهران: ناشر الکترونیکی مرکز تحقیقات رایانه‌ای قائمیه اصفهان.

7. ---- (1378-1357)، ترجمه و تفسیر نهج‌البلاغه (27 جلد)، تهران: دفتر نشر فرهنگ اسلامی.

8. ---- (1363)، ترجمه و تفسیر نهج‌البلاغه، ج13، تهران: دفتر نشر                    فرهنگ اسلامی.

9. ----(1378)، ترجمه و تفسیر نهج‌البلاغه، ج 27، تهران: دفتر نشر                    فرهنگ اسلامی.

10 ----(1371)، ترجمه و تفسیر نهج‌البلاغه، ج 22، تهران: دفتر نشر                      فرهنگ اسلامی.

11. ----(1352)، تفسیر و نقد و تحلیل معنوی، ج 8، قم: انتشارات اسلامی.

12. ----(1352)، تفسیر و نقد و تحلیل مثنوی، ج 7، قم: انتشارات اسلامی.

13. ----(1393)، تحلیل شخصیت خیام، تهران: مؤسسه تدوین و نشر                آثار علامه جعفری.

14.----(1379)، ایده آل زندگی و زندگی ایده آل، تهران: مؤسسه تدوین و نشر آثار علامه جعفری.

15.----(1352)، آفرینش و انسان، تهران: مؤسسه تدوین و نشر آثار علامه جعفری.

16.دهنوی، اکرم، (1395) «حقیقت مرگ و حیات پس‌ازآن در اندیشه علامه محمدتقی جعفری»، پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشکده رازی دانشکده ادبیات و علوم انسانی.

17. شیروانی، علی (1392)، دست جوان در دست علی7دریافتی از سفارش‌نامه امیرالمؤمنین به فرزندش، قم: مؤسسه دارالفکر.

18. صالحی، اکبر، اکبر زاده، فهیمه (1394)، «تحلیل تطبیقی دیدگاه اسلامی و آرای مارتین هیدگر درزمینهٔ مرگ آگاهی و پیامدهای آن بر سبک زندگی»، پژوهش در مسائل تعلیم و تربیت اسلامی، شماره 26، ص 59-84.

19. صادق نیا، مهراب، سرائی، حسن (1393)، «تحلیل و بررسی کارکردهای معنا بخشی مرگ»، اندیشه نوین دینی، شماره 32، ص 7-22.

20. کواری، مک (1376)، هایدگر، ترجمه حسین حنایی کاشانی، تهران:               انتشارات گروس.

21. کالینز، جف (1384)، هایدگر، ترجمه صالح نجفی، تهران: نشر شیرازه.

22. طاهری، ترشینیزی، اسحاق، موسوی، مریم (1391)، «مرگ آگاهی و معناداری از منظر نهج‌البلاغه»، انسان پژوهی دینی، شماره 27، ص 198-177.

23. مکارم شیرازی، ناصر و همکاران (1384)، تفسیر نمونه، ج 24، و ج 25، تهران: دارالکتب الاسلامیه.

24. مظفری ورسی، محمد حیدر (1392)، مرگ‌اندیشی در آموزه‌های اسلامی، تهران: مؤسسه انتشارات کتاب نشر.

25. نصری، عبدالله (1383)، تکاپو گر اندیشه‌ها (زندگی، آثار و اندیشه‌های استاد علامه محمدتقی جعفری)، چاپ سوم، تهران: انتشارات پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه‌های اسلامی.

26. ----(1371)، انسان کامل از دیدگاه مکاتب، چاپ سوم، تهران: انتشارات دانشگاه علامه طباطبایی.

27.Griag,William, (2000)”The Absurdity of life without God’ in Kemke,chap.4,University of Colorado.